ಶ್ರೀ ಭೂ ವರಾಹ ಸ್ತೋತ್ರಂ

ನೀರಿನಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತುತ್ತಿರುವ ವರಾಹನನ್ನು ಕಂಡು ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದ ಹನ್ನೆರಡು ಶ್ಲೋಕಗಳು. ಪುಷ್ಪಿಕೆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ: ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತ, ತೃತೀಯ ಸ್ಕಂಧ, ಹದಿಮೂರನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ — ವರಾಹ ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವದ ಅಧ್ಯಾಯ; ಮೈತ್ರೇಯರು ವಿದುರನಿಗೆ ಹೇಳಿದ್ದು. ಸ್ತೋತ್ರ ಆರಂಭವಾಗುವುದೇ ಋಷಯ ಊಚುಃ ಎಂದು.

ಮಹತ್ವ

ಈ ನಿಖರತೆಯನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ನಿಂತು ನೋಡಬೇಕು. ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಬಹುತೇಕ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಗೆ ಗ್ರಂಥವಿಲ್ಲ, ಅಧ್ಯಾಯವಿಲ್ಲ, ಹೇಳಿದವರ ಹೆಸರಿಲ್ಲ; ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ದಾರಿಯೂ ಇಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಸುತ್ತಲಿನ ಕಥೆಯನ್ನೇ ಓದಬಹುದು. ತೃತೀಯ ಸ್ಕಂಧ ತೆರೆದರೆ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಬಗ್ಗೆ ವಿದುರ ಕೇಳಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಮೈತ್ರೇಯರು ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ ಭೂಮಿ ಮೇಲೆ ಬರಬೇಕು. ಬ್ರಹ್ಮನ ಮೂಗಿನಿಂದ ಹೆಬ್ಬೆರಳಷ್ಟು ಹಂದಿ ಹೊರಬಂದು ಆಕಾಶ ತುಂಬುವಷ್ಟು ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ದಾಡೆಯ ಮೇಲೆ ಭೂಮಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅದು ಮೇಲೇಳುತ್ತಿರುವ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಈ ಸ್ತುತಿ.

ಋಷಿಗಳು ಏನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಹುತೇಕ ಪುಟಗಳು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತವೆ. ಅವರು ಬಲವನ್ನು ಹೊಗಳುವುದಿಲ್ಲ. ಹಂದಿಯ ದೇಹವನ್ನೇ ಯಜ್ಞವೆಂದು ಓದುತ್ತಾರೆ — ವೈದಿಕ ಯಜ್ಞದ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಆ ದೇಹಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಸಿ. ಹಾಗಾಗಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿದ್ದು ಸಾಹಸವಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ಕ್ರತುವಾಗಿ ವರ್ಣನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಯಜ್ಞವರಾಹ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದದ್ದೂ ಇಲ್ಲಿಂದಲೇ. ಇದನ್ನು ಬಿಟ್ಟ ಪುಟ ಆ ಅಧ್ಯಾಯದ ವಾದವನ್ನೇ ಕೈಬಿಟ್ಟಂತೆ.

ಇನ್ನೊಂದು ವಿಶೇಷ. ಈ ಸ್ತುತಿ ಕೆಲಸ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಬರುತ್ತದೆ. ಸ್ತೋತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೇವರು ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡವರ ಬಾಯಿಂದ ಬರುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಋಷಿಗಳು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಕೆಲಸ ಇನ್ನೂ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ, ಭೂಮಿ ಇನ್ನೂ ನೆಲೆಗೊಂಡಿಲ್ಲ.

ಹೇಗೆ ಮತ್ತು ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು

ಹನ್ನೆರಡು ಶ್ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಮೂರು ನಾಲ್ಕು ನಿಮಿಷ. ಭಾಗವತ ಪಾರಾಯಣ ಮಾಡುವ ಮನೆಗಳಿಗೆ ತೃತೀಯ ಸ್ಕಂಧ ಬಂದ ದಿನ ತಾನಾಗಿ ಇವು ಸಿಗುತ್ತವೆ; ಸಪ್ತಾಹದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಅಥವಾ ಎರಡನೆಯ ದಿನದ ಓದಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ. ಪಾರಾಯಣ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಸ್ನಾನವಾದ ಮೇಲೆ ಹೇಳುವುದು ವಾಡಿಕೆ.

ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪಠಿಸುವ ದಿನ ವರಾಹ ಜಯಂತಿ. ಭಾದ್ರಪದ ಶುಕ್ಲ ತೃತೀಯೆಗೆ ಆಚರಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ; ಆದರೆ ಪಂಚಾಂಗಗಳ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನತೆ ಇದೆ, ಕೆಲವು ಮನೆಗಳು ಬೇರೆ ತಿಥಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿವೆ. ಜಾಲತಾಣ ನೋಡುವ ಬದಲು ನಿಮ್ಮ ಪಂಚಾಂಗ ನೋಡಿ. ಭೂಮಿ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಡ ಆರಂಭ — ವರಾಹನನ್ನು ನೆನೆಯುವ ಇನ್ನೆರಡು ಸಂದರ್ಭಗಳು; ಭೂಮಿಯನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದವನು ಅವನೇ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ.

ಪಠಿಸಲು ಯಾವ ಸಾಮಗ್ರಿಯೂ ಬೇಡ. ಪೂಜೆಯಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕೆಂದರೆ ತುಳಸಿ, ದೀಪ, ನೀರು ಸಾಕು. ಈ ಸ್ತೋತ್ರಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಕನ್ನಡ ಅನುವಾದವನ್ನು ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಜೊತೆಗಿಟ್ಟು ಓದುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು; ಯಜ್ಞದ ರೂಪಕ ಶಬ್ದ ಕೇಳಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ.