ಶ್ರೀ ನೀಲಸರಸ್ವತೀ ಸ್ತೋತ್ರಂ
ಶ್ರೀ ನೀಲಸರಸ್ವತೀ ಸ್ತೋತ್ರಂ
ಘೋರರೂಪೇ ಮಹಾರಾವೇ ಸರ್ವಶತ್ರುಭಯಂಕರಿ |
ಭಕ್ತೇಭ್ಯೋ ವರದೇ ದೇವಿ ತ್ರಾಹಿ ಮಾಂ ಶರಣಾಗತಂ || 1 ||
ಸುರಾಽಸುರಾರ್ಚಿತೇ ದೇವಿ ಸಿದ್ಧಗಂಧರ್ವಸೇವಿತೇ |
ಜಾಡ್ಯಪಾಪಹರೇ ದೇವಿ ತ್ರಾಹಿ ಮಾಂ ಶರಣಾಗತಂ || 2 ||
ಜಟಾಜೂಟಸಮಾಯುಕ್ತೇ ಲೋಲಜಿಹ್ವಾಂತಕಾರಿಣೀ |
ದ್ರುತಬುದ್ಧಿಕರೇ ದೇವಿ ತ್ರಾಹಿ ಮಾಂ ಶರಣಾಗತಂ || 3 ||
ಸೌಮ್ಯಕ್ರೋಧಧರೇ ರೂಪೇ ಚಂಡರೂಪೇ ನಮೋಽಸ್ತು ತೇ |
ಸೃಷ್ಟಿರೂಪೇ ನಮಸ್ತುಭ್ಯಂ ತ್ರಾಹಿ ಮಾಂ ಶರಣಾಗತಂ || 4 ||
ಜಡಾನಾಂ ಜಡತಾಂ ಹಂತಿ ಭಕ್ತಾನಾಂ ಭಕ್ತವತ್ಸಲಾ |
ಮೂಢತಾಂ ಹರ ಮೇ ದೇವಿ ತ್ರಾಹಿ ಮಾಂ ಶರಣಾಗತಂ || 5 ||
ಹ್ರೂಂ ಹ್ರೂಂಕರಮಯೇ ದೇವಿ ಬಲಿಹೋಮಪ್ರಿಯೇ ನಮಃ |
ಉಗ್ರತಾರೇ ನಮೋ ನಿತ್ಯಂ ತ್ರಾಹಿ ಮಾಂ ಶರಣಾಗತಂ || 6 ||
ಬುದ್ಧಿಂ ದೇಹಿ ಯಶೋ ದೇಹಿ ಕವಿತ್ವಂ ದೇಹಿ ದೇವಿ ಮೇ |
ಮೂಢತ್ವಂ ಚ ಹರೇರ್ದೇವಿ ತ್ರಾಹಿ ಮಾಂ ಶರಣಾಗತಂ || 7 ||
ಇಂದ್ರಾದಿವಿಲಸದ್ವಂದ್ವವಂದಿತೇ ಕರುಣಾಮಯಿ |
ತಾರೇ ತಾರಾಧಿನಾಥಾಸ್ಯೇ ತ್ರಾಹಿ ಮಾಂ ಶರಣಾಗತಂ || 8 ||
ಅಷ್ಟಮ್ಯಾಂ ಚ ಚತುರ್ದಶ್ಯಾಂ ನವಮ್ಯಾಂ ಯಃ ಪಠೇನ್ನರಃ |
ಷಣ್ಮಾಸೈಃ ಸಿದ್ಧಿಮಾಪ್ನೋತಿ ನಾಽತ್ರ ಕಾರ್ಯಾ ವಿಚಾರಣಾ || 9 ||
ಮೋಕ್ಷಾರ್ಥೀ ಲಭತೇ ಮೋಕ್ಷಂ ಧನಾರ್ಥೀ ಲಭತೇ ಧನಂ |
ವಿದ್ಯಾರ್ಥೀ ಲಭತೇ ವಿದ್ಯಾಂ ತರ್ಕವ್ಯಾಕರಣಾದಿಕಂ || 10 ||
ಇದಂ ಸ್ತೋತ್ರಂ ಪಠೇದ್ಯಸ್ತು ಸತತಂ ಶ್ರದ್ಧಯಾನ್ವಿತಃ |
ತಸ್ಯ ಶತ್ರುಃ ಕ್ಷಯಂ ಯಾತಿ ಮಹಾಪ್ರಜ್ಞಾ ಪ್ರಜಾಯತೇ || 11 ||
ಪೀಡಾಯಾಂ ವಾಪಿ ಸಂಗ್ರಾಮೇ ಜಾಡ್ಯೇ ದಾನೇ ತಥಾ ಭಯೇ |
ಯ ಇದಂ ಪಠತಿ ಸ್ತೋತ್ರಂ ಶುಭಂ ತಸ್ಯ ನ ಸಂಶಯಃ || 12 ||
ಇತಿ ಪ್ರಣಮ್ಯ ಸ್ತುತ್ವಾ ಚ ಯೋನಿಮುದ್ರಾಂ ಪ್ರದರ್ಶಯೇತ್ ||
ಇತಿ ಶ್ರೀ ನೀಲಸರಸ್ವತೀ ಸ್ತೋತ್ರಂ ||
ಅರ್ಥ
ಶ್ರೀ ನೀಲಸರಸ್ವತೀ ಸ್ತೋತ್ರ ತಾರಾದೇವಿಯ ಉಗ್ರರೂಪವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ ಹನ್ನೆರಡು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಸ್ತೋತ್ರ. ಆರನೇ ಶ್ಲೋಕ ಅವಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಉಗ್ರತಾರೇ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತದೆ. ವೀಣೆ ಹಿಡಿದ ಸೌಮ್ಯ ಸರಸ್ವತಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಇಲ್ಲಿನ ನೀಲವರ್ಣದ ದೇವಿ ಜಡತೆ ಮತ್ತು ಮೂಢತೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ ಘೋರರೂಪಿಣಿ.
ಮೊದಲ ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳು
ಮೊದಲ ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳೂ ತ್ರಾಹಿ ಮಾಂ ಶರಣಾಗತಂ, ಅಂದರೆ ಶರಣು ಬಂದ ನನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡು, ಎಂಬ ಪಲ್ಲವಿಯಿಂದ ಕೊನೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕ ಅವಳನ್ನು ಘೋರರೂಪೇ ಮಹಾರಾವೇ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತದೆ: ಭಯಂಕರ ರೂಪ, ಮಹಾನಾದ, ಎಲ್ಲ ಶತ್ರುಗಳಿಗೆ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವವಳು, ಆದರೆ ಭಕ್ತರಿಗೆ ವರ ಕೊಡುವವಳು. ಎರಡನೇ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸುರಾಸುರರು, ಸಿದ್ಧರು, ಗಂಧರ್ವರು ಪೂಜಿಸುವ ಜಾಡ್ಯಪಾಪಹರೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ. ಮೂರನೇ ಶ್ಲೋಕ ಜಟಾಜೂಟ ಮತ್ತು ಚಲಿಸುವ ನಾಲಗೆಯ ರೂಪವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿ, ಅದೇ ಉಸಿರಿನಲ್ಲಿ ಅವಳನ್ನು ದ್ರುತಬುದ್ಧಿಕರೆ, ಚುರುಕು ಬುದ್ಧಿ ಕೊಡುವವಳು ಎನ್ನುತ್ತದೆ. ನಾಲ್ಕನೇ ಶ್ಲೋಕ ಸೌಮ್ಯವನ್ನೂ ಕ್ರೋಧವನ್ನೂ ಧರಿಸಿದ ಸೃಷ್ಟಿರೂಪಿಣಿಗೆ ನಮಿಸುತ್ತದೆ.
ಐದನೇ ಶ್ಲೋಕದ ಜಡಾನಾಂ ಜಡತಾಂ ಹಂತಿ ಎಂಬ ಸಾಲು ಇಡೀ ಸ್ತೋತ್ರದ ಕೇಂದ್ರ: ಜಡರ ಜಡತೆಯನ್ನೇ ಅವಳು ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಆರನೇ ಶ್ಲೋಕ ಹ್ರೂಂಕಾರಮಯಿ, ಬಲಿ ಮತ್ತು ಹೋಮ ಪ್ರಿಯೆ ಎಂದು ತಾಂತ್ರಿಕ ಉಪಾಸನೆಯ ಸುಳಿವು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಏಳನೇ ಶ್ಲೋಕ ಭಕ್ತನ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಒಂದೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ: ಬುದ್ಧಿಂ ದೇಹಿ ಯಶೋ ದೇಹಿ ಕವಿತ್ವಂ ದೇಹಿ. ಎಂಟನೇ ಶ್ಲೋಕ ಇಂದ್ರಾದಿ ದೇವತೆಗಳು ವಂದಿಸುವ, ಚಂದ್ರನಂತಹ ಮುಖವುಳ್ಳ ಕರುಣಾಮಯಿ ತಾರೆಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ.
ಫಲಶ್ರುತಿ
ಕೊನೆಯ ನಾಲ್ಕು ಶ್ಲೋಕಗಳು ಫಲಶ್ರುತಿ. ಅಷ್ಟಮಿ, ಚತುರ್ದಶಿ ಮತ್ತು ನವಮಿ ತಿಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಠಿಸುವವನಿಗೆ ಆರು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಿ ಎಂದು ಒಂಬತ್ತನೇ ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಮೋಕ್ಷಾರ್ಥಿಗೆ ಮೋಕ್ಷ, ಧನಾರ್ಥಿಗೆ ಧನ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ತರ್ಕ ವ್ಯಾಕರಣಾದಿ ವಿದ್ಯೆ ಎಂದು ಹತ್ತನೇ ಶ್ಲೋಕ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ನಿರಂತರ ಓದುವವನ ಶತ್ರು ಕ್ಷಯಿಸಿ ಮಹಾಪ್ರಜ್ಞೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹನ್ನೊಂದನೇ ಶ್ಲೋಕ, ಪೀಡೆ, ಯುದ್ಧ, ಜಡತೆ ಮತ್ತು ಭಯದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಓದುವವನಿಗೆ ಶುಭ ಎಂದು ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಸ್ತುತಿಸಿ ನಮಿಸಿದ ನಂತರ ಯೋನಿಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕೆಂಬ ಸೂಚನೆಯೊಂದಿಗೆ ಪಾಠ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ನೀಲಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಈ ಸ್ತೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಉಗ್ರತಾರೆ ಎಂದು ಏಕೆ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?
ಶ್ರೀ ನೀಲಸರಸ್ವತೀ ಸ್ತೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಲ್ಲವಿಯಂತೆ ಮರಳಿ ಬರುವ ಸಾಲು ಯಾವುದು?
ನೀಲಸರಸ್ವತೀ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಯಾವ ತಿಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಠಿಸಬೇಕು?
ನೀಲಸರಸ್ವತೀ ಸ್ತೋತ್ರದ 7ನೇ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತನು ಏನು ಬೇಡುತ್ತಾನೆ?
ಶ್ರೀ ನೀಲಸರಸ್ವತೀ ಸ್ತೋತ್ರ ಹೇಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ?
ಸಂಬಂಧಿತ ಸ್ತೋತ್ರಗಳು
Comments
Please login to leave a comment
Loading comments...