ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂ
ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂ
ಶೀರ್ಷಜಟಾಗಣಭಾರಂ ಗರಲಾಹಾರಂ ಸಮಸ್ತಸಂಹಾರಂ |
ಕೈಲಾಸಾದ್ರಿವಿಹಾರಂ ಪಾರಂ ಭವವಾರಿಧೇರಹಂ ವಂದೇ || 1 ||
ಚಂದ್ರಕಲೋಜ್ಜ್ವಲಫಾಲಂ ಕಂಠವ್ಯಾಲಂ ಜಗತ್ತ್ರಯೀಪಾಲಂ |
ಕೃತನರಮಸ್ತಕಮಾಲಂ ಕಾಲಂ ಕಾಲಸ್ಯ ಕೋಮಲಂ ವಂದೇ || 2 ||
ಕೋಪೇಕ್ಷಣಹತಕಾಮಂ ಸ್ವಾತ್ಮಾರಾಮಂ ನಗೇಂದ್ರಜಾವಾಮಂ |
ಸಂಸೃತಿಶೋಕವಿರಾಮಂ ಶ್ಯಾಮಂ ಕಂಠೇನ ಕಾರಣಂ ವಂದೇ || 3 ||
ಕಟಿತಟವಿಲಸಿತನಾಗಂ ಖಂಡಿತಯಾಗಂ ಮಹಾದ್ಭುತತ್ಯಾಗಂ |
ವಿಗತವಿಷಯರಸರಾಗಂ ಭಾಗಂ ಯಜ್ಞೇಷು ಬಿಭ್ರತಂ ವಂದೇ || 4 ||
ತ್ರಿಪುರಾದಿಕದನುಜಾಂತಂ ಗಿರಿಜಾಕಾಂತಂ ಸದೈವ ಸಂಶಾಂತಂ |
ಲೀಲಾವಿಜಿತಕೃತಾಂತಂ ಭಾಂತಂ ಸ್ವಾಂತೇಷು ದೇವಾನಾಂ ವಂದೇ || 5 ||
ಸುರಸರಿದಾಪ್ಲುತಕೇಶಂ ತ್ರಿದಶಕುಲೇಶಂ ಹೃದಾಲಯಾವೇಶಂ |
ವಿಗತಾಶೇಷಕ್ಲೇಶಂ ದೇಶಂ ಸರ್ವೇಷ್ಟಸಂಪದಾಂ ವಂದೇ || 6 ||
ಕರತಲಕಲಿತಪಿನಾಕಂ ವಿಗತಜಲಾಕಂ ಸುಕರ್ಮಣಾಂ ಪಾಕಂ |
ಪರಪದವೀತವರಾಕಂ ನಾಕಂಗಮಪೂಗವಂದಿತಂ ವಂದೇ || 7 ||
ಭೂತವಿಭೂಷಿತಕಾಯಂ ದುಸ್ತರಮಾಯಂ ವಿವರ್ಜಿತಾಪಾಯಂ |
ಪ್ರಮಥಸಮೂಹಸಹಾಯಂ ಸಾಯಂ ಪ್ರಾತರ್ನಿರಂತರಂ ವಂದೇ || 8 ||
ಯಸ್ತು ಪದಾಷ್ಟಕಮೇತದ್ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದೇನ ನಿರ್ಮಿತಂ ನಿತ್ಯಂ |
ಪಠತಿ ಸಮಾಹಿತಚೇತಾಃ ಪ್ರಾಪ್ನೋತ್ಯಂತೇ ಸ ಶೈವಮೇವ ಪದಂ || 9 ||
ಇತಿ ಶ್ರೀಮತ್ಪರಮಹಂಸ ಸ್ವಾಮಿಬ್ರಹ್ಮಾನಂದವಿರಚಿತಂ ಶ್ರೀಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂ |
ಅರ್ಥ
ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂ ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದ ಸ್ವಾಮೀಜಿಗಳು ರಚಿಸಿದ ಒಂದು ಭವ್ಯವಾದ ಸ್ತೋತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಭಗವಾನ್ ಶಿವನ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಗಳನ್ನು ವೈಭವೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಶೈವ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಆಳವಾದ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ಅಷ್ಟಕವು, ಭಕ್ತರನ್ನು ಪರಮೇಶ್ವರನ ದಿವ್ಯ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶ್ಲೋಕವೂ "ವಂದೇ" (ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ) ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ, ಇದು ಭಗವಂತನಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗತಿಯ ಭಾವವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಶಿವನ ಅನಂತ ಶಕ್ತಿ, ಕರುಣೆ ಮತ್ತು ಸಕಲ ಕಲ್ಯಾಣ ಗುಣಗಳನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುತ್ತದೆ.
ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಶಿವನ ರೌದ್ರ, ಶಾಂತ, ಯೋಗಿ, ಮತ್ತು ತಾಂಡವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಮನೋಹರವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಬಾಹ್ಯ ವರ್ಣನೆಯಾಗಿರದೆ, ಶಿವನ ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ, ಲಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಲಾತೀತ ಮತ್ತು ಪರಮಾತ್ಮ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಭಕ್ತರು ಸಂಸಾರ ಸಾಗರದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು, ದುಃಖಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಶಿವ ಪದವನ್ನು ಸೇರಲು ಈ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ, ದುಃಖವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವ ಮತ್ತು ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳ ದೈವಿಕ ರಕ್ಷಕನಾದ ಶಿವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ.
ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ, ಗಂಗೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಜಡೆಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ, ಹಾಲಾಹಲ ವಿಷವನ್ನು ಕಂಠದಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಸಮಸ್ತ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ, ಕೈಲಾಸದಲ್ಲಿ ವಿಹರಿಸುವ ಭವಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟಿಸುವ ಪರಮೇಶ್ವರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡನೇ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ, ಚಂದ್ರನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಹಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಕಂಠದಲ್ಲಿ ಸರ್ಪಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ, ರಾಕ್ಷಸರ ಶಿರೋಮಾಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ, ಕಾಲನ ಕಾಲನಾಗಿರುವ, ಭೀಕರವಾಗಿದ್ದರೂ ಕೋಮಲನಾದ ಶಿವನನ್ನು ವಂದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂರನೇ ಶ್ಲೋಕವು ಕಾಮದೇವನನ್ನು ದಹಿಸಿದ, ಸ್ವಾನಂದದಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವ, ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿಯೊಂದಿಗೆ ಸದಾ ಆನಂದಿಸುವ, ಸಂಸಾರ ದುಃಖಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವ ನೀಲಕಂಠ ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ.
ನಾಲ್ಕನೇ ಶ್ಲೋಕವು ಸೊಂಟದಲ್ಲಿ ನಾಗಾಭರಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದ, ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಧರ್ಮ ಸ್ವರೂಪನಾದ, ಇಂದ್ರಿಯ ಆಸಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದ, ಮಹಾತ್ಯಾಗಿಯಾದ ಶಿವನನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ. ಐದನೇ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ, ತ್ರಿಪುರಾಸುರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ, ಗಿರಿಜಾಕಾಂತನಾದ, ಅಂತಃಕರಣದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ, ದೇವತೆಗಳ ಹೃದಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ದೇವೇಶ್ವರನನ್ನು ವಂದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರನೇ ಶ್ಲೋಕವು ಗಂಗಾ ನದಿಯಿಂದ ಜಡೆಗಳು ತೇವಗೊಂಡಿರುವ, ದೇವತೆಗಳ ರಾಜನಾದ, ಭಕ್ತರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ, ಕ್ಲೇಶಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ ಸಮಸ್ತ ಸಂಪತ್ತುಗಳನ್ನು ಕರುಣಿಸುವ ಶಂಭುವನ್ನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತದೆ.
ಏಳನೇ ಶ್ಲೋಕವು ಪಿನಾಕವೆಂಬ ಧನಸ್ಸನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ, ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ನೀಡುವ, ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ, ಪರಮಪದವೇ ತನ್ನ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿರುವ ಶಿವನನ್ನು ವಂದಿಸುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಯದಾಗಿ, ಎಂಟನೇ ಶ್ಲೋಕವು ಭೂತಗಣಗಳ ಅಧಿಪತಿ, ಮಾಯೆಯನ್ನು ಮೀರಿ ನಿಂತ ಶುದ್ಧ ಸ್ವರೂಪಿ, ಎಲ್ಲ ಅಪಾಯಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವವನು, ಪ್ರಾತಃಕಾಲ ಮತ್ತು ಸಾಯಂಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಲ್ಪಡುವ ಶಿವನನ್ನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಯೋಜನಗಳು (Benefits):
- ಪಾಪಕ್ಷಯ ಮತ್ತು ಕ್ಲೇಶ ನಿವೃತ್ತಿ: ಈ ಅಷ್ಟಕವನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪಠಿಸುವುದರಿಂದ ಸಕಲ ಪಾಪಗಳು ನಾಶವಾಗಿ, ಮಾನಸಿಕ ಮತ್ತು ದೈಹಿಕ ಕ್ಲೇಶಗಳು ನಿವಾರಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ.
- ಆಂತರಿಕ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ದೈವಿಕ ರಕ್ಷಣೆ: ಶಿವನ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಆಂತರಿಕ ಸ್ಥಿರತೆ, ಶಾಂತಿ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಅಡೆತಡೆಗಳಿಂದ ದೈವಿಕ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
- ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪ್ರಗತಿ: ಇದು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಿಸ್ತನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭಕ್ತರನ್ನು ಮೋಕ್ಷದ ಮಾರ್ಗದತ್ತ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆ, ಶಿವನ ಕೃಪೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
- ಸಕಲ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿ: ಶಂಭುವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಐಹಿಕ ಸಂಪತ್ತು, ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಇಷ್ಟಾರ್ಥ ಸಿದ್ಧಿ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.
- ಮೋಕ್ಷಪ್ರಾಪ್ತಿ: ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ನಿರಂತರ ಪಠಣವು ಶಿವನ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಪಡೆದು ಶೈವಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ ಅಂದರೆ ಮೋಕ್ಷಪ್ರಾಪ್ತಿಗೆ ದಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂ ಎಂದರೇನು?
ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂ ಅನ್ನು ಯಾವಾಗ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ಪಠಿಸಬೇಕು?
ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂ ಪಠಿಸುವುದರಿಂದಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಯೋಜನಗಳೇನು?
ಯಾರು ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂ ಅನ್ನು ಪಠಿಸಬಹುದು?
ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂ ಅನ್ನು ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ಪಠಿಸಬೇಕು?
ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಷ್ಟಕಂನ ಮೂಲ ಅಥವಾ ರಚನಾಕಾರರು ಯಾರು?
ಸಂಬಂಧಿತ ಸ್ತೋತ್ರಗಳು
Comments
Please login to leave a comment
Loading comments...