ಶ್ರೀ ಹರಿ ಶರಣಾಷ್ಟಕಂ
ಶ್ರೀ ಹರಿ ಶರಣಾಷ್ಟಕಂ
ಧ್ಯೇಯಂ ವದಂತಿ ಶಿವಮೇವ ಹಿ ಕೇಚಿದನ್ಯೇ
ಶಕ್ತಿಂ ಗಣೇಶಮಪರೇ ತು ದಿವಾಕರಂ ವೈ |
ರೂಪೈಸ್ತು ತೈರಪಿ ವಿಭಾಸಿ ಯತಸ್ತ್ವಮೇವ
ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮೇವ ಶರಣಂ ಮಮ ಶಂಖಪಾಣೇ || 1 ||
ನೋ ಸೋದರೋ ನ ಜನಕೋ ಜನನೀ ನ ಜಾಯಾ
ನೈವಾತ್ಮಜೋ ನ ಚ ಕುಲಂ ವಿಪುಲಂ ಬಲಂ ವಾ |
ಸಂದೃಶ್ಯತೇ ನ ಕಿಲ ಕೋಽಪಿ ಸಹಾಯಕೋ ಮೇ
ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮೇವ ಶರಣಂ ಮಮ ಶಂಖಪಾಣೇ || 2 ||
ನೋಪಾಸಿತಾ ಮದಮಪಾಸ್ಯ ಮಯಾ ಮಹಾಂತ-
-ಸ್ತೀರ್ಥಾನಿ ಚಾಸ್ತಿಕಧಿಯಾ ನಹಿ ಸೇವಿತಾನಿ |
ದೇವಾರ್ಚನಂ ಚ ವಿಧಿವನ್ನ ಕೃತಂ ಕದಾಪಿ
ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮೇವ ಶರಣಂ ಮಮ ಶಂಖಪಾಣೇ || 3 ||
ದುರ್ವಾಸನಾ ಮಮ ಸದಾ ಪರಿಕರ್ಷಯಂತಿ
ಚಿತ್ತಂ ಶರೀರಮಪಿ ರೋಗಗಣಾ ದಹಂತಿ |
ಸಂಜೀವನಂ ಚ ಪರಹಸ್ತಗತಂ ಸದೈವ
ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮೇವ ಶರಣಂ ಮಮ ಶಂಖಪಾಣೇ || 4 ||
ಪೂರ್ವಂ ಕೃತಾನಿ ದುರಿತಾನಿ ಮಯಾ ತು ಯಾನಿ
ಸ್ಮೃತ್ವಾಽಖಿಲಾನಿ ಹೃದಯಂ ಪರಿಕಂಪತೇ ಮೇ |
ಖ್ಯಾತಾ ಚ ತೇ ಪತಿತಪಾವನತಾ ತು ಯಸ್ಮಾ-
-ತ್ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮೇವ ಶರಣಂ ಮಮ ಶಂಖಪಾಣೇ || 5 ||
ದುಃಖಂ ಜರಾಜನನಜಂ ವಿವಿಧಾಶ್ಚ ರೋಗಾಃ
ಕಾಕಶ್ವಸೂಕರಜನಿರ್ನಿಚಯೇ ಚ ಪಾತಃ |
ತದ್ವಿಸ್ಮೃತೇಃ ಫಲಮಿದಂ ವಿತತಂ ಹಿ ಲೋಕೇ
ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮೇವ ಶರಣಂ ಮಮ ಶಂಖಪಾಣೇ || 6 ||
ನೀಚೋಽಪಿ ಪಾಪವಲಿತೋಽಪಿ ವಿನಿಂದಿತೋಽಪಿ
ಬ್ರೂಯಾತ್ತವಾಹಮಿತಿ ಯಸ್ತು ಕಿಲೈಕವಾರಂ |
ತಸ್ಮೈ ದದಾಸಿ ನಿಜಲೋಕಮಿತಿ ವ್ರತಂ ತೇ
ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮೇವ ಶರಣಂ ಮಮ ಶಂಖಪಾಣೇ || 7 ||
ವೇದೇಷು ಧರ್ಮವಚನೇಷು ತಥಾಗಮೇಷು
ರಾಮಾಯಣೇಽಪಿ ಚ ಪುರಾಣಕದಂಬಕೇ ವಾ |
ಸರ್ವತ್ರ ಸರ್ವವಿಧಿನಾ ಗದಿತಸ್ತ್ವಮೇವ
ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮೇವ ಶರಣಂ ಮಮ ಶಂಖಪಾಣೇ || 8 ||
ಇತಿ ಶ್ರೀಮತ್ಪರಮಹಂಸ ಸ್ವಾಮಿ ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದ ವಿರಚಿತಂ ಶ್ರೀ ಹರಿ ಶರಣಾಷ್ಟಕಂ |
ಅರ್ಥ
ಶ್ರೀ ಹರಿ ಶರಣಾಷ್ಟಕಂ ಎಂಬುದು ಭಗವಾನ್ ಹರಿಯನ್ನು (ವಿಷ್ಣು) ಏಕೈಕ ಆಶ್ರಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗತಿ ಭಾವದಿಂದ ರಚಿಸಲಾದ ಅಷ್ಟಕ ಸ್ತೋತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಭಕ್ತನು ತನ್ನ ಜೀವನದಲ್ಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಆಧಾರಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಶಾಶ್ವತವಾದ ಮತ್ತು ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ ಶ್ರೀ ಹರಿಯ ಚರಣಗಳಿಗೆ ಶರಣಾಗತಿಯನ್ನು ಬೇಡುವ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಅಷ್ಟಕವು ಭಕ್ತಿಗೆ ಆಧಾರಿತವಾದ ಶರಣಾಗತಿಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಬಾಹ್ಯ ಆಚರಣೆಗಳು, ಸಂಬಂಧಗಳು, ಸಂಪತ್ತು ಅಥವಾ ಇನ್ನಿತರ ಯಾವುದೇ ಲೌಕಿಕ ಆಧಾರಗಳು ನೀಡಲಾಗದ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಭಗವಾನ್ ಹರಿ ಮಾತ್ರ ನೀಡಬಲ್ಲನು ಎಂಬುದನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶ್ಲೋಕವೂ ಲೌಕಿಕ ಜಗತ್ತಿನ ಅಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಭಗವಾನ್ ಹರಿಯ ಶಾಶ್ವತ ರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ಕರುಣೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ, ಭಕ್ತನು ಶಿವ, ಶಕ್ತಿ, ಗಣೇಶ ಅಥವಾ ಸೂರ್ಯನಂತಹ ಇತರ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುವವರಿದ್ದರೂ, ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಹರಿಯ ರೂಪಗಳೇ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ, ಶಂಖ-ಚಕ್ರಧಾರಿ ಹರಿಯೇ ಪರಮ ಶರಣು ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾನೆ. ಎರಡನೇ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ, ಸಹೋದರರು, ತಂದೆ, ತಾಯಿ, ಪತ್ನಿ, ಮಕ್ಕಳು ಅಥವಾ ಕುಲಬಲ - ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ತನಗೆ ನಿಜವಾದ ಸಹಾಯಕರಲ್ಲ ಎಂದು ಅರಿತು, ಹರಿಯೇ ತನ್ನ ಏಕೈಕ ಶರಣು ಎಂದು ಭಕ್ತನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಮೂರನೇ ಶ್ಲೋಕವು, ತಾನು ಮಹಾತ್ಮರನ್ನು ಉಪಾಸಿಸಿಲ್ಲ, ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಲ್ಲ, ವಿಧಿ ಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ದೇವರ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ, ಆದರೂ ಹರಿಯೇ ತನ್ನ ಶರಣು ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಬಾಹ್ಯ ಆಚರಣೆಗಳಿಗಿಂತ ಆಂತರಿಕ ಶರಣಾಗತಿಯೇ ಮುಖ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಮುಂದಿನ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ, ದುರ್ವಾಸನೆಗಳು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸದಾ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ, ದೇಹವು ರೋಗಗಳಿಂದ ಬಳಲುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಜೀವನವು ಪರರ ಕೈಯಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಭಕ್ತನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಭಗವಾನ್ ಹರಿಯೇ ತನ್ನ ರಕ್ಷಕ ಎಂದು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಐದನೇ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ, ತಾನು ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು ಹೃದಯವು ಕಂಪಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ, ಹರಿಯು ಪತಿತಪಾವನನೆಂಬ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಆತನ ಶರಣು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಭಗವಾನ್ ನಾಮಸ್ಮರಣೆ ಮತ್ತು ಶರಣಾಗತಿಯು ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಆರನೇ ಶ್ಲೋಕವು ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ, ಜನನ-ಮರಣ ಚಕ್ರ, ರೋಗಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಗೆ, ನಾಯಿ, ಹಂದಿಯಂತಹ ಜನ್ಮಗಳ ದುಃಖಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಭಗವಂತನನ್ನು ಮರೆತ ಫಲವೆಂದು ಹೇಳಿ ಹರಿಯ ಶರಣು ಕೋರುತ್ತದೆ.
ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕಗಳು ವೇದಗಳು, ಪುರಾಣಗಳು, ರಾಮಾಯಣದಂತಹ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿ ಶರಣಾಗತಿಯೇ ಸಾರವೆಂದು ಸಾರುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಅಷ್ಟಕವನ್ನು ಭಕ್ತಿ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪಠಿಸುವವರಿಗೆ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಿ, ಮನಸ್ಸಿನ ಶಾಂತಿ, ಕಷ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಫಲಶ್ರುತಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಶ್ರೀ ಹರಿ ಶರಣಾಷ್ಟಕಂ ಕೇವಲ ಒಂದು ಸ್ತೋತ್ರವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಭಗವಂತನೊಂದಿಗೆ ಆಳವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಲೌಕಿಕ ಬಂಧನಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಒಂದು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಯೋಜನಗಳು (Benefits):
- ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸ: ಈ ಅಷ್ಟಕದ ನಿರಂತರ ಪಠಣದಿಂದ ಭಗವಾನ್ ಹರಿಯ ಮೇಲಿನ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆ ಆಳವಾಗುತ್ತದೆ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.
- ಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮೋಚನೆ: ಹಿಂದಿನ ಪಾಪಗಳ ನೆನಪಿನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ, ಭಗವಾನ್ ಹರಿಯ ಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
- ಮಾನಸಿಕ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆ: ರೋಗಗಳು, ದುಃಖಗಳು, ಮಾನಸಿಕ ತಳಮಳಗಳು ಮತ್ತು ಕಷ್ಟದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಭಗವಂತನ ರಕ್ಷಣೆ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಶರಣಾಗತಿಯ ಫಲ: ಲೌಕಿಕ ಆಧಾರಗಳ ಅಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಅರಿತು, ಪರಮ ಸತ್ಯನಾದ ಭಗವಂತನಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಶರಣಾಗುವುದರಿಂದ ಜೀವನದ ಅಂತಿಮ ಗುರಿಯಾದ ಮೋಕ್ಷಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಗ ಸುಗಮವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಸಮಗ್ರ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಕಾಸ: ಪೂಜೆ, ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗಳಂತಹ ಬಾಹ್ಯ ಆಚರಣೆಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಆಂತರಿಕ ಶರಣಾಗತಿಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅರಿತು, ಭಕ್ತನು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಪೂರ್ಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮುನ್ನಡೆಯಲು ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಶ್ರೀ ಹರಿ ಶರಣಾಷ್ಟಕಂ ಎಂದರೇನು?
ಈ ಅಷ್ಟಕವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ಪಠಿಸಬೇಕು?
ಶ್ರೀ ಹರಿ ಶರಣಾಷ್ಟಕಂ ಪಠಿಸುವುದರಿಂದ ಆಗುವ ಪ್ರಯೋಜನಗಳೇನು?
ಶ್ರೀ ಹರಿ ಶರಣಾಷ್ಟಕಂ ಅನ್ನು ಯಾರು ಪಠಿಸಬಹುದು?
ಈ ಅಷ್ಟಕವನ್ನು ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ಪಠಿಸಬೇಕು?
ಶ್ರೀ ಹರಿ ಶರಣಾಷ್ಟಕಂನ ಮೂಲ ಯಾವುದು?
ಸಂಬಂಧಿತ ಸ್ತೋತ್ರಗಳು
Comments
Please login to leave a comment
Loading comments...