ದಕ್ಷಿಣದ ದ್ರಾವಿಡ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹಳ್ಳಿ. ಅಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಹೆಂಗಸು ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿ ಇದ್ದಾಳೆ.
ಗಂಡನಿಲ್ಲ. ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲ. ನೆಂಟರಿಲ್ಲ. ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.
ಬೇರೆಯವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವರಿಗೆ ಅಡುಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವರ ಧಾನ್ಯ ಕುಟ್ಟುತ್ತಾಳೆ. ಗಳಿಸಿದ ಪ್ರತಿ ಕಾಸನ್ನೂ ಕೂಡಿಡುತ್ತಾಳೆ. ಅದನ್ನು ದುಬಾರಿ ಬಡ್ಡಿಗೆ ಸಾಲ ಕೊಡುತ್ತಾಳೆ.
ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಣ ಇದೆ. ಆದರೂ ಹಳಸಿದ ಅನ್ನ ತಿನ್ನುತ್ತಾಳೆ. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೂ ಒಂದು ಹಿಡಿ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನೂ ಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೆಯೂ ದೇವರ ಹೆಸರು ಹೇಳಿಲ್ಲ.
ಒಂದು ದಿನ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗೆ ಹೊರಟ ಒಬ್ಬ ಅಪರಿಚಿತ ಅವಳ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬರುತ್ತಾನೆ. ಅವಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾನೆ… ಅವನಿಗೆ ಕನಿಕರ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಅವನು ಹೇಳುವ ನಾಲ್ಕು ಮಾತು ಅವಳ ಬದುಕನ್ನೇ ತಿರುಗಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ.
ಅವನು ಏನು ಹೇಳಿದ?
ಇಂದಿನ ಅಧ್ಯಾಯ ತಿಂಗಳಿಡೀ ಪ್ರತಿದಿನ ಮಾಡುವ ದೀಪದಾನದ ಬಗ್ಗೆ.
ವಸಿಷ್ಠರು ಹೇಳಿದ ಒಬ್ಬಂಟಿ ಜಿಪುಣಿಯ ಕಥೆ
ವಸಿಷ್ಠರು ಜನಕ ಮಹಾರಾಜನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: “ಜನಕಾ, ಮಾಡಿದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸಕ್ಕೂ ಫಲ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. ಒಂದೇ ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸವನ್ನೂ ಮಾಡದ ಒಬ್ಬ ಹೆಂಗಸಿಗೆ ಏನಾಯಿತು ಕೇಳು.”
ದ್ರಾವಿಡ ದೇಶದ ಒಂದು ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವಿಧವೆ ಇದ್ದಳು. ಅವಳಿಗೆ ಮಕ್ಕಳಿರಲಿಲ್ಲ. ನೆಂಟರಂತೂ ಯಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.
ಹೊಟ್ಟೆಪಾಡಿಗಾಗಿ ಬೇರೆಯವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸದವಳಾಗಿ ದುಡಿಯುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅಡುಗೆ, ಧಾನ್ಯ ಕುಟ್ಟುವುದು, ಬೀಸುವುದು. ಯಾವ ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕರೂ ಅದು. ಹಣ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅವಳು ಗಟ್ಟಿಗಿತ್ತಿ. ಕೂಲಿ ಹಣ ಕೂಡಿಟ್ಟಳು. ಸ್ವಲ್ಪ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಿದಳು. ದುಬಾರಿ ಬಡ್ಡಿಗೆ ಸಾಲ ಕೊಟ್ಟಳು.
ಆದರೆ ಅವಳು ಜಿಪುಣಿ. ಕಲ್ಲಿನಂಥ ಕಡು ಜಿಪುಣಿ.
ಎಂದೂ ಭಿಕ್ಷೆ ಹಾಕಲಿಲ್ಲ. ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬಂದ ಹಸಿದವನಿಗೆ ಒಂದು ಹಿಡಿ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನೂ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ಹೊಟ್ಟೆಯನ್ನೂ ಸರಿಯಾಗಿ ತುಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಉಳಿದ ಅನ್ನ, ಹಳಸಿದ ಅನ್ನ, ಬೇರೆಯವರು ಎಸೆದ ಅನ್ನ ತಿನ್ನುತ್ತಿದ್ದಳು. ಉಪವಾಸ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಹರಿಕಥೆ ಕೇಳಿದವಳಲ್ಲ. ದೇವರನ್ನು ನೆನೆದವಳೂ ಅಲ್ಲ.
ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬಂದ ಯಾತ್ರಿಕನ ಹಿತವಚನ
ಒಂದು ದಿನ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಆ ಹಳ್ಳಿಯ ಮೂಲಕ ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ. ಶ್ರೀರಂಗಕ್ಕೆ, ಶ್ರೀ ರಂಗನಾಥನ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಹೊರಟಿದ್ದ. ಈ ಹೆಂಗಸಿನ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿ, ಅವಳ ಮನೆಗೆ ಬಂದ.
ಅವಳು ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದ ರೀತಿ ನೋಡಿದ. ಅವನಿಗೆ ಕನಿಕರ ಉಕ್ಕಿತು.
“ಅಮ್ಮಾ,” ಅಂದ, “ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನನ್ನ ಮಾತು ಕೇಳು.”
“ಈ ದೇಹ ನೀರಿನ ಮೇಲಿನ ಗುಳ್ಳೆಯ ಹಾಗೆ. ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ, ಮರುಕ್ಷಣ ಇಲ್ಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಪಂಚಭೂತಗಳಿಂದ ಆದದ್ದು – ಭೂಮಿ, ನೀರು, ಬೆಂಕಿ, ಗಾಳಿ, ಆಕಾಶ. ಒಂದು ದಿನ ಮತ್ತೆ ಅವುಗಳಲ್ಲೇ ಸೇರಿಹೋಗುತ್ತದೆ.”
“ಈ ದೇಹ ಶಾಶ್ವತ ಅಂದುಕೊಳ್ಳುವುದು… ಅದೇ ದೊಡ್ಡ ಅಜ್ಞಾನ. ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಬದುಕುವುದು – ಮೋಸ ಮಾಡುವುದು, ಪರರ ಸ್ವತ್ತಿಗೆ ಆಸೆಪಡುವುದು, ಯಾರಿಗೂ ಏನೂ ಕೊಡದಿರುವುದು, ಒಂದೇ ಒಂದು ವ್ರತವನ್ನೂ ಮಾಡದಿರುವುದು… ಇದು ಮಹಾ ತಪ್ಪು.”
“ದೀಪದ ಉರಿಗೆ ಹುಳ ಹಾರಿ ಬೀಳುವುದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೀಯಾ? ಆ ಉರಿಯನ್ನು ಆಹಾರ ಅಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನೇರವಾಗಿ ಒಳಗೆ ಹಾರುತ್ತದೆ… ಸತ್ತುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಆಸೆ ಕೂಡ ಆ ಉರಿಯ ಹಾಗೆಯೇ.”
“ಆದ್ದರಿಂದ ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಲೋಭ, ಅಹಂಕಾರ, ಮತ್ಸರ – ಇವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡು. ಹಣಕ್ಕೆ ಇಷ್ಟು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳಬೇಡ. ಹಿರಿಯರನ್ನು ಗೌರವಿಸು. ನಿನ್ನ ಕೈಲಾದಷ್ಟು ದಾನ ಮಾಡು.”
“ಈ ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಸೂರ್ಯೋದಯಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡು. ಶಿವನ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಾಗಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಾಗಲಿ ದೀಪ ಹಚ್ಚು. ಅದೇ ನಿನಗೆ ಮುಕ್ತಿಯ ದಾರಿ.”
ಇಷ್ಟು ಹೇಳಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ತನ್ನ ದಾರಿ ಹಿಡಿದು ಹೊರಟುಹೋದ.