|

Sri Sarasvati Sahasranama Stotram

No ratings
0 views

śrī sarasvatī sahasranāma stotraṃ

dhyānaṃ –
śrīmaccaṃdanacarcitojjvalavapuḥ śuklāṃbarā mallikā-
-mālālālita kuṃtalā pravilasanmuktāvalīśobhanā |
sarvajñānanidhānapustakadharā rudrākṣamālāṃkitā
vāgdevī vadanāṃbuje vasatu me trailokyamātā śubhā ||

śrī nārada uvāca |
bhagavan parameśāna sarvalokaikanāyaka |
kathaṃ sarasvatī sākṣāt prasannā parameṣṭhinaḥ || 2 ||

kathaṃ devyā mahāvāṇyāḥ satatprāpa sudurlabham |
etanme vada tattvena mahāyogīśvara prabho || 3 ||

śrī sanatkumāra uvāca |
sādhu pṛṣṭaṃ tvayā brahman guhyādguhyamanuttamam |
mayānugopitaṃ yatnādidānīṃ satprakāśyate || 4 ||

purā pitāmahaṃ dṛṣṭvā jagatsthāvarajaṃgamam |
nirvikāraṃ nirābhāsaṃ staṃbhībhūtamacetasam || 5 ||

sṛṣṭvā trailokyamakhilaṃ vāgabhāvāttathāvidham |
ādhikyābhāvataḥ svasya parameṣṭhī jagadguruḥ || 6 ||

divyavarṣāyutaṃ tena tapo duṣkaramuttamam |
tataḥ kadācitsaṃjātā vāṇī sarvārthaśobhitā || 7 ||

ahamasmi mahāvidyā sarvavācāmadhīśvarī |
mama nāmnāṃ sahasraṃ tu upadekṣyāmyanuttamam || 8 ||

anena saṃstutā nityaṃ patnī tava bhavāmyaham |
tvayā sṛṣṭaṃ jagatsarvaṃ vāṇīyuktaṃ bhaviṣyati || 9 ||

idaṃ rahasyaṃ paramaṃ mama nāmasahasrakam |
sarvapāpaughaśamanaṃ mahāsārasvatapradam || 10 ||

mahākavitvadaṃ loke vāgīśatvapradāyakam |
tvaṃ vā paraḥ pumānyastu stavenā'nena toṣayet || 11 ||

tasyāhaṃ kiṃkarī sākṣādbhaviṣyāmi na saṃśayaḥ |
ityuktvāṃtardadhe vāṇī tadārabhya pitāmahaḥ || 12 ||

stutvā stotreṇa divyena tatpatitvamavāptavān |
vāṇīyuktaṃ jagatsarvaṃ tadārabhyābhavanmune || 13 ||

tattehaṃ saṃpravakṣyāmi śṛṇu yatnena nārada |
sāvadhānamanā bhūtvā kṣaṇaṃ śuddho munīśvaraḥ || 14 ||

atha stotraṃ |

[** aiṃ vada vada vāgvādinī svāhā **]

vāgvāṇī varadā vaṃdyā varārohā varapradā |
vṛttirvāgīśvarī vārtā varā vāgīśavallabhā || 1 ||

viśveśvarī viśvavaṃdyā viśveśapriyakāriṇī |
vāgvādinī ca vāgdevī vṛddhidā vṛddhikāriṇī || 2 ||

vṛddhirvṛddhā viṣaghnī ca vṛṣṭirvṛṣṭipradāyinī |
viśvārādhyā viśvamātā viśvadhātrī vināyakā || 3 ||

viśvaśaktirviśvasārā viśvā viśvavibhāvarī |
vedāṃtavedinī vedyā vittā vedatrayātmikā || 4 ||

vedajñā vedajananī viśvā viśvavibhāvarī |
vareṇyā vāṅmayī vṛddhā viśiṣṭapriyakāriṇī || 5 ||

viśvatovadanā vyāptā vyāpinī vyāpakātmikā |
vyālaghnī vyālabhūṣāṃgī virajā vedanāyikā || 6 ||

vedavedāṃtasaṃvedyā vedāṃtajñānarūpiṇī |
vibhāvarī ca vikrāṃtā viśvāmitrā vidhipriyā || 7 ||

variṣṭhā viprakṛṣṭā ca vipravaryaprapūjitā |
vedarūpā vedamayī vedamūrtiśca vallabhā || 8 ||

[** oṃ hrīṃ gururūpe māṃ gṛhṇa aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

gaurī guṇavatī gopyā gaṃdharvanagarapriyā |
guṇamātā guhāṃtasthā gururūpā gurupriyā || 9 ||

girividyā gānatuṣṭā gāyakapriyakāriṇī |
gāyatrī giriśārādhyā gīrgirīśapriyaṃkarī || 10 ||

girijñā jñānavidyā ca girirūpā girīśvarī |
gīrmātā gaṇasaṃstutyā gaṇanīyaguṇānvitā || 11 ||

gūḍharūpā guhā gopyā gorūpā gaurguṇātmikā |
gurvī gurvaṃbikā guhyā geyajā grahanāśinī || 12 ||

gṛhiṇī gṛhadoṣaghnī gavaghnī guruvatsalā |
gṛhātmikā gṛhārādhyā gṛhabādhāvināśinī || 13 ||

gaṃgā girisutā gamyā gajayānā guhastutā |
garuḍāsanasaṃsevyā gomatī guṇaśālinī || 14 ||

[** oṃ aiṃ namaḥ śārade śrīṃ śuddhe namaḥ śārade aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

śāradā śāśvatī śaivī śāṃkarī śaṃkarātmikā |
śrīḥ śarvāṇī śataghnī ca śaraccaṃdranibhānanā || 15 ||

śarmiṣṭhā śamanaghnī ca śatasāhasrarūpiṇī |
śivā śaṃbhupriyā śraddhā śrutirūpā śrutipriyā || 16 ||

śuciṣmatī śarmakarī śuddhidā śuddhirūpiṇī |
śivā śivaṃkarī śuddhā śivārādhyā śivātmikā || 17 ||

śrīmatī śrīmayī śrāvyā śrutiḥ śravaṇagocarā |
śāṃtiḥ śāṃtikarī śāṃtā śāṃtācārapriyaṃkarī || 18 ||

śīlalabhyā śīlavatī śrīmātā śubhakāriṇī |
śubhavāṇī śuddhavidyā śuddhacittaprapūjitā || 19 ||

śrīkarī śrutapāpaghnī śubhākṣī śucivallabhā |
śivetaraghnī śabarī śravaṇīyaguṇānvitā || 20 || [śarvarī]

śārī śirīṣapuṣpābhā śamaniṣṭhā śamātmikā |
śamānvitā śamārādhyā śitikaṃṭhaprapūjitā || 21 ||

śuddhiḥ śuddhikarī śreṣṭhā śrutānaṃtā śubhāvahā |
sarasvatī ca sarvajñā sarvasiddhipradāyinī || 22 ||

[** oṃ aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

sarasvatī ca sāvitrī saṃdhyā sarvepsitapradā |
sarvārtighnī sarvamayī sarvavidyāpradāyinī || 23 ||

sarveśvarī sarvapuṇyā sargasthityaṃtakāriṇī |
sarvārādhyā sarvamātā sarvadevaniṣevitā || 24 ||

sarvaiśvaryapradā satyā satī satvaguṇāśrayā |
svarakramapadākārā sarvadoṣaniṣūdinī || 25 ||

sahasrākṣī sahasrāsyā sahasrapadasaṃyutā |
sahasrahastā sāhasraguṇālaṃkṛtavigrahā || 26 ||

sahasraśīrṣā sadrūpā svadhā svāhā sudhāmayī |
ṣaḍgraṃthibhedinī sevyā sarvalokaikapūjitā || 27 ||

stutyā stutimayī sādhyā savitṛpriyakāriṇī |
saṃśayacchedinī sāṃkhyavedyā saṃkhyā sadīśvarī || 28 ||

siddhidā siddhasaṃpūjyā sarvasiddhipradāyinī |
sarvajñā sarvaśaktiśca sarvasaṃpatpradāyinī || 29 ||

sarvā'śubhaghnī sukhadā sukhā saṃvitsvarūpiṇī |
sarvasaṃbhīṣaṇī sarvajagatsammohinī tathā || 30 ||

sarvapriyaṃkarī sarvaśubhadā sarvamaṃgal̤ā |
sarvamaṃtramayī sarvatīrthapuṇyaphalapradā || 31 ||

sarvapuṇyamayī sarvavyādhighnī sarvakāmadā |
sarvavighnaharī sarvavaṃditā sarvamaṃgal̤ā || 32 ||

sarvamaṃtrakarī sarvalakṣmīḥ sarvaguṇānvitā |
sarvānaṃdamayī sarvajñānadā satyanāyikā || 33 ||

sarvajñānamayī sarvarājyadā sarvamuktidā |
suprabhā sarvadā sarvā sarvalokavaśaṃkarī || 34 ||

subhagā suṃdarī siddhā siddhāṃbā siddhamātṛkā |
siddhamātā siddhavidyā siddheśī siddharūpiṇī || 35 ||

surūpiṇī sukhamayī sevakapriyakāriṇī |
svāminī sarvadā sevyā sthūlasūkṣmāparāṃbikā || 36 ||

sārarūpā sarorūpā satyabhūtā samāśrayā |
sitā'sitā sarojākṣī sarojāsanavallabhā || 37 ||

saroruhābhā sarvāṃgī sureṃdrādiprapūjitā |

[** oṃ hrīṃ aiṃ mahāsarasvati mahāsārasvataprade aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

mahādevī maheśānī mahāsārasvatapradā || 38 ||

mahāsarasvatī muktā muktidā malanāśinī |
maheśvarī mahānaṃdā mahāmaṃtramayī mahī || 39 ||

mahālakṣmīrmahāvidyā mātā maṃdaravāsinī |
maṃtragamyā maṃtramātā mahāmaṃtraphalapradā || 40 ||

mahāmuktirmahānityā mahāsiddhipradāyinī |
mahāsiddhā mahāmātā mahadākārasaṃyutā || 41 ||

mahā maheśvarī mūrtiḥ mokṣadā maṇibhūṣaṇā |
menakā māninī mānyā mṛtyughnī merurūpiṇī || 42 ||

madirākṣī madāvāsā makharūpā makheśvarī |
mahāmohā mahāmāyā mātṝṇāṃ mūrdhnisaṃsthitā || 43 ||

mahāpuṇyā mudāvāsā mahāsaṃpatpradāyinī |
maṇipūraikanilayā madhurūpā mahotkaṭā || 44 ||

mahāsūkṣmā mahāśāṃtā mahāśāṃtipradāyinī |
munistutā mohahaṃtrī mādhavī mādhavapriyā || 45 ||

mā mahādevasaṃstutyā mahiṣīgaṇapūjitā |
mṛṣṭānnadā ca māheṃdrī maheṃdrapadadāyinī || 46 ||

matirmatipradā medhā martyalokanivāsinī |
mukhyā mahānivāsā ca mahābhāgyajanāśritā || 47 ||

mahil̤ā mahimā mṛtyuhārī medhāpradāyinī |
medhyā mahāvegavatī mahāmokṣaphalapradā || 48 ||

mahāprabhābhā mahatī mahādevapriyaṃkarī |
mahāpoṣā mahardhiśca muktāhāravibhūṣaṇā || 49 ||

māṇikyabhūṣaṇā maṃtrā mukhyacaṃdrārdhaśekharā |
manorūpā manaḥśuddhiḥ manaḥśuddhipradāyinī || 50 ||

mahākāruṇyasaṃpūrṇā manonamanavaṃditā |
mahāpātakajālaghnī muktidā muktabhūṣaṇā || 51 ||

manonmanī mahāsthūlā mahākratuphalapradā |
mahāpuṇyaphalaprāpyā māyātripuranāśinī || 52 ||

mahānasā mahāmedhā mahāmodā maheśvarī |
mālādharī mahopāyā mahātīrthaphalapradā || 53 ||

mahāmaṃgal̤asaṃpūrṇā mahādāridryanāśinī |
mahāmakhā mahāmeghā mahākāl̤ī mahāpriyā || 54 ||

mahābhūṣā mahādehā mahārājñī mudālayā |

[** oṃ hrīṃ aiṃ namo bhagavati aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

bhūridā bhāgyadā bhogyā bhogyadā bhogadāyinī || 55 ||

bhavānī bhūtidā bhūtiḥ bhūmirbhūmisunāyikā |
bhūtadhātrī bhayaharī bhaktasārasvatapradā || 56 ||

bhuktirbhuktipradā bhekī bhaktirbhaktipradāyinī |
bhaktasāyujyadā bhaktasvargadā bhaktarājyadā || 57 ||

bhāgīrathī bhavārādhyā bhāgyasajjanapūjitā |
bhavastutyā bhānumatī bhavasāgaratāriṇī || 58 ||

bhūtirbhūṣā ca bhūteśī bhālalocanapūjitā |
bhūtā bhavyā bhaviṣyā ca bhavavidyā bhavātmikā || 59 ||

bādhāpahāriṇī baṃdhurūpā bhuvanapūjitā |
bhavaghnī bhaktilabhyā ca bhaktarakṣaṇatatparā || 60 ||

bhaktārtiśamanī bhāgyā bhogadānakṛtodyamā |
bhujaṃgabhūṣaṇā bhīmā bhīmākṣī bhīmarūpiṇī || 61 ||

bhāvinī bhrātṛrūpā ca bhāratī bhavanāyikā |
bhāṣā bhāṣāvatī bhīṣmā bhairavī bhairavapriyā || 62 ||

bhūtirbhāsitasarvāṃgī bhūtidā bhūtināyikā |
bhāsvatī bhagamālā ca bhikṣādānakṛtodyamā || 63 ||

bhikṣurūpā bhaktikarī bhaktalakṣmīpradāyinī |
bhrāṃtighnā bhrāṃtirūpā ca bhūtidā bhūtikāriṇī || 64 ||

bhikṣaṇīyā bhikṣumātā bhāgyavaddṛṣṭigocarā |
bhogavatī bhogarūpā bhogamokṣaphalapradā || 65 ||

bhogaśrāṃtā bhāgyavatī bhaktāghaughavināśinī |

[** oṃ aiṃ klīṃ sauḥ bāle brāhmi brahmapatni aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

brāhmī brahmasvarūpā ca bṛhatī brahmavallabhā || 66 ||

brahmadā brahmamātā ca brahmāṇī brahmadāyinī |
brahmeśī brahmasaṃstutyā brahmavedyā budhapriyā || 67 ||

bāleṃduśekharā bālā balipūjākarapriyā |
baladā biṃdurūpā ca bālasūryasamaprabhā || 68 ||

brahmarūpā brahmamayī bradhnamaṃḍalamadhyagā |
brahmāṇī buddhidā buddhirbuddhirūpā budheśvarī || 69 ||

baṃdhakṣayakarī bādhānāśinī baṃdhurūpiṇī |
biṃdvālayā biṃdubhūṣā biṃdunādasamanvitā || 70 ||

bījarūpā bījamātā brahmaṇyā brahmakāriṇī |
bahurūpā balavatī brahmajā brahmacāriṇī || 71 ||

brahmastutyā brahmavidyā brahmāṃḍādhipavallabhā |
brahmeśaviṣṇurūpā ca brahmaviṣṇvīśasaṃsthitā || 72 ||

buddhirūpā budheśānī baṃdhī baṃdhavimocanī |

[** oṃ hrīṃ aiṃ aṃ āṃ iṃ īṃ uṃ ūṃ ṛṃ ṝṃ luṃ* lūṃ* eṃ aiṃ oṃ auṃ kaṃ khaṃ gaṃ ghaṃ ṅaṃ caṃ chaṃ jaṃ jhaṃ ñaṃ ṭaṃ ṭhaṃ ḍaṃ ḍhaṃ ṇaṃ taṃ thaṃ daṃ dhaṃ naṃ paṃ phaṃ baṃ bhaṃ maṃ yaṃ raṃ laṃ vaṃ śaṃ ṣaṃ saṃ haṃ l̤aṃ kṣaṃ akṣamāle akṣaramālikā samalaṃkṛte vada vada vāgvādini svāhā **]

akṣamālā'kṣarākārā'kṣarā'kṣaraphalapradā || 73 ||

anaṃtā''naṃdasukhadā'naṃtacaṃdranibhānanā |
anaṃtamahimā'ghorānaṃtagaṃbhīrasammitā || 74 ||

adṛṣṭā'dṛṣṭadā'naṃtā'dṛṣṭabhāgyaphalapradā |
aruṃdhatyavyayīnāthā'nekasadguṇasaṃyutā || 75 ||

anekabhūṣaṇā'dṛśyā'nekalekhaniṣevitā |
anaṃtā'naṃtasukhadā'ghorā'ghorasvarūpiṇī || 76 ||

aśeṣadevatārūpā'mṛtarūpā'mṛteśvarī |
anavadyā'nekahastā'nekamāṇikyabhūṣaṇā || 77 ||

anekavighnasaṃhartrī anekābharaṇānvitā |
avidyā'jñānasaṃhartrī hyavidyājālanāśinī || 78 ||

abhirūpā'navadyāṃgī hyapratarkyagatipradā |
akal̤aṃkārūpiṇī ca hyanugrahaparāyaṇā || 79 ||

aṃbarasthā'ṃbaramayā'ṃbaramālā'ṃbujekṣaṇā |
aṃbikā'bjakarā'bjasthā'ṃśumatya'ṃśuśatānvitā || 80 ||

aṃbujā'navarā'khaṃḍā'ṃbujāsanamahāpriyā |
ajarāmarasaṃsevyā'jarasevitapadyugā || 81 ||

atulārthapradā'rthaikyā'tyudārā tvabhayānvitā |
anāthavatsalā'naṃtapriyā'naṃtepsitapradā || 82 ||

aṃbujākṣyaṃburūpā'ṃbujātodbhavamahāpriyā |
akhaṃḍā tvamarastutyā'maranāyakapūjitā || 83 ||

ajeyā tvajasaṃkāśā'jñānanāśinyabhīṣṭadā |
aktā'ghanenā cā'streśī hyalakṣmīnāśinī tathā || 84 ||

anaṃtasārā'naṃtaśrīranaṃtavidhipūjitā |
abhīṣṭāmartyasaṃpūjyā hyastodayavivarjitā || 85 ||

āstikasvāṃtanilayā'strarūpā'stravatī tathā |
askhalatyaskhaladrūpā'skhaladvidyāpradāyinī || 86 ||

askhalatsiddhidā''naṃdā'ṃbujā cāmaranāyikā |
ameyā'śeṣapāpaghnyakṣayasārasvatapradā || 87 ||

[** oṃ jyāṃ hrīṃ jaya jaya jaganmātaḥ aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

jayā jayaṃtī jayadā janmakarmavivarjitā |
jagatpriyā jaganmātā jagadīśvaravallabhā || 88 ||

jātirjayā jitāmitrā japyā japanakāriṇī |
jīvanī jīvanilayā jīvākhyā jīvadhāriṇī || 89 ||

jāhnavī jyā japavatī jātirūpā jayapradā |
janārdanapriyakarī joṣaṇīyā jagatsthitā || 90 ||

jagajjyeṣṭhā jaganmāyā jīvanatrāṇakāriṇī |
jīvātulatikā jīvajanmī janmanibarhaṇī || 91 ||

jāḍyavidhvaṃsanakarī jagadyonirjayātmikā |
jagadānaṃdajananī jaṃbūśca jalajekṣaṇā || 92 ||

jayaṃtī jaṃgapūgaghnī janitajñānavigrahā |
jaṭā jaṭāvatī japyā japakartṛpriyaṃkarī || 93 ||

japakṛtpāpasaṃhartrī japakṛtphaladāyinī |
japāpuṣpasamaprakhyā japākusumadhāriṇī || 94 ||

jananī janmarahitā jyotirvṛtyabhidāyinī |
jaṭājūṭanacaṃdrārdhā jagatsṛṣṭikarī tathā || 95 ||

jagattrāṇakarī jāḍyadhvaṃsakartrī jayeśvarī |
jagadbījā jayāvāsā janmabhūrjanmanāśinī || 96 ||

janmāṃtyarahitā jaitrī jagadyonirjapātmikā |
jayalakṣaṇasaṃpūrṇā jayadānakṛtodyamā || 97 ||

jaṃbhārātyādisaṃstutyā jaṃbhāriphaladāyinī |
jagattrayahitā jyeṣṭhā jagattrayavaśaṃkarī || 98 ||

jagattrayāṃbā jagatī jvālā jvālitalocanā |
jvālinī jvalanābhāsā jvalaṃtī jvalanātmikā || 99 ||

jitārātisurastutyā jitakrodhā jiteṃdriyā |
jarāmaraṇaśūnyā ca janitrī janmanāśinī || 100 ||

jalajābhā jalamayī jalajāsanavallabhā |
jalajasthā japārādhyā janamaṃgal̤akāriṇī || 101 ||

[** aiṃ klīṃ sauḥ kalyāṇi kāmadhāriṇi vada vada vāgvādini svāhā **]

kāminī kāmarūpā ca kāmyā kāmapradāyinī |
kamaul̤ī kāmadā kartrī kratukarmaphalapradā || 102 ||

kṛtaghnaghnī kriyārūpā kāryakāraṇarūpiṇī |
kaṃjākṣī karuṇārūpā kevalāmarasevitā || 103 ||

kalyāṇakāriṇī kāṃtā kāṃtidā kāṃtirūpiṇī |
kamalā kamalāvāsā kamalotpalamālinī || 104 ||

kumudvatī ca kalyāṇī kāṃtiḥ kāmeśavallabhā |
kāmeśvarī kamalinī kāmadā kāmabaṃdhinī || 105 ||

kāmadhenuḥ kāṃcanākṣī kāṃcanābhā kal̤ānidhiḥ |
kriyā kīrtikarī kīrtiḥ kratuśreṣṭhā kṛteśvarī || 106 ||

kratusarvakriyāstutyā kratukṛtpriyakāriṇī |
kleśanāśakarī kartrī karmadā karmabaṃdhinī || 107 ||

karmabaṃdhaharī kṛṣṭā klamaghnī kaṃjalocanā |
kaṃdarpajananī kāṃtā karuṇā karuṇāvatī || 108 ||

klīṃkāriṇī kṛpākārā kṛpāsiṃdhuḥ kṛpāvatī |
karuṇārdrā kīrtikarī kalmaṣaghnī kriyākarī || 109 ||

kriyāśaktiḥ kāmarūpā kamalotpalagaṃdhinī |
kal̤ā kal̤āvatī kūrmī kūṭasthā kaṃjasaṃsthitā || 110 ||

kāl̤ikā kalmaṣaghnī ca kamanīyajaṭānvitā |
karapadmā karābhīṣṭapradā kratuphalapradā || 111 ||

kauśikī kośadā kāvyā kartrī kośeśvarī kṛśā |
kūrmayānā kalpalatā kālakūṭavināśinī || 112 ||

kalpodyānavatī kalpavanasthā kalpakāriṇī |
kadaṃbakusumābhāsā kadaṃbakusumapriyā || 113 ||

kadaṃbodyānamadhyasthā kīrtidā kīrtibhūṣaṇā |
kulamātā kulāvāsā kulācārapriyaṃkarī || 114 ||

kulanāthā kāmakal̤ā kal̤ānāthā kal̤eśvarī |
kuṃdamaṃdārapuṣpābhā kapardasthitacaṃdrikā || 115 ||

kavitvadā kāvyamātā kavimātā kal̤āpradā |

[** oṃ sauḥ klīṃ aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

taruṇī taruṇī tātā tārādhipasamānanā || 116 ||

tṛptistṛptipradā tarkyā tapanī tāpinī tathā |
tarpaṇī tīrtharūpā ca tridaśā tridaśeśvarī || 117 ||

tridiveśī trijananī trimātā tryaṃbakeśvarī |
tripurā tripureśānī tryaṃbakā tripurāṃbikā || 118 ||

tripuraśrīstrayīrūpā trayīvedyā trayīśvarī |
trayyaṃtavedinī tāmrā tāpatritayahāriṇī || 119 ||

tamālasadṛśī trātā taruṇādityasannibhā |
trailokyavyāpinī tṛptā tṛptikṛttattvarūpiṇī || 120 ||

turyā trailokyasaṃstutyā triguṇā triguṇeśvarī |
tripuraghnī trimātā ca tryaṃbakā triguṇānvitā || 121 ||

tṛṣṇācchedakarī tṛptā tīkṣṇā tīkṣṇasvarūpiṇī |
tulā tulādirahitā tattadbrahmasvarūpiṇī || 122 ||

trāṇakartrī tripāpaghnī tripadā tridaśānvitā |
tathyā triśaktistripadā turyā trailokyasuṃdarī || 123 ||

tejaskarī trimūrtyādyā tejorūpā tridhāmatā |
tricakrakartrī tribhagā turyātītaphalapradā || 124 ||

tejasvinī tāpaharī tāpopaplavanāśinī |
tejogarbhā tapaḥsārā tripurāripriyaṃkarī || 125 ||

tanvī tāpasasaṃtuṣṭā tapanāṃgajabhītinut |
trilocanā trimārgā ca tṛtīyā tridaśastutā || 126 ||

trisuṃdarī tripathagā turīyapadadāyinī |

[** oṃ hrīṃ śrīṃ klīṃ aiṃ namaḥ śuddhaphalade aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

śubhā śubhāvatī śāṃtā śāṃtidā śubhadāyinī || 127 ||

śītalā śūlinī śītā śrīmatī ca śubhānvitā |

[** oṃ aiṃ yāṃ yīṃ yūṃ yaiṃ yauṃ yaḥ aiṃ vada vada vāgvādini svāhā **]

yogasiddhipradā yogyā yajñenaparipūritā || 128 ||

yajyā yajñamayī yakṣī yakṣiṇī yakṣivallabhā |
yajñapriyā yajñapūjyā yajñatuṣṭā yamastutā || 129 ||

yāminīyaprabhā yāmyā yajanīyā yaśaskarī |
yajñakartrī yajñarūpā yaśodā yajñasaṃstutā || 130 ||

yajñeśī yajñaphaladā yogayoniryajuḥstutā |
yamisevyā yamārādhyā yamipūjyā yamīśvarī || 131 ||

yoginī yogarūpā ca yogakartṛpriyaṃkarī |
yogayuktā yogamayī yogayogīśvarāṃbikā || 132 ||

yogajñānamayī yoniryamādyaṣṭāṃgayogadā |
yaṃtritāghaughasaṃhārā yamalokanivāriṇī || 133 ||

yaṣṭivyaṣṭīśasaṃstutyā yamādyaṣṭāṃgayogayuk |
yogīśvarī yogamātā yogasiddhā ca yogadā || 134 ||

yogārūḍhā yogamayī yogarūpā yavīyasī |
yaṃtrarūpā ca yaṃtrasthā yaṃtrapūjyā ca yaṃtritā || 135 ||

yugakartrī yugamayī yugadharmavivarjitā |
yamunā yaminī yāmyā yamunājalamadhyagā || 136 ||

yātāyātapraśamanī yātanānāṃ nikṛṃtanī |
yogāvāsā yogivaṃdyā yattacchabdasvarūpiṇī || 137 ||

yogakṣemamayī yaṃtrā yāvadakṣaramātṛkā |
yāvatpadamayī yāvacchabdarūpā yatheśvarī || 138 ||

yattadīyā yakṣavaṃdyā yadvidyā yatisaṃstutā |
yāvadvidyāmayī yāvadvidyābṛṃdasuvaṃditā || 139 ||

yogihṛtpadmanilayā yogivaryapriyaṃkarī |
yogivaṃdyā yogimātā yogīśaphaladāyinī || 140 ||

yakṣavaṃdyā yakṣapūjyā yakṣarājasupūjitā |
yajñarūpā yajñatuṣṭā yāyajūkasvarūpiṇī || 141 ||

yaṃtrārādhyā yaṃtramadhyā yaṃtrakartṛpriyaṃkarī |
yaṃtrārūḍhā yaṃtrapūjyā yogidhyānaparāyaṇā || 142 ||

yajanīyā yamastutyā yogayuktā yaśaskarī |
yogabaddhā yatistutyā yogajñā yoganāyakī || 143 ||

yogijñānapradā yakṣī yamabādhāvināśinī |
yogikāmyapradātrī ca yogimokṣapradāyinī || 144 ||

phalaśrutiḥ –

iti nāmnāṃ sarasvatyāḥ sahasraṃ samudīritam |
maṃtrātmakaṃ mahāgopyaṃ mahāsārasvatapradam || 1 ||

yaḥ paṭhecchṛṇuyādbhaktyā trikālaṃ sādhakaḥ pumān |
sarvavidyānidhiḥ sākṣāt sa eva bhavati dhruvam || 2 ||

labhate saṃpadaḥ sarvāḥ putrapautrādisaṃyutāḥ |
mūko'pi sarvavidyāsu caturmukha ivāparaḥ || 3 ||

bhūtvā prāpnoti sānnidhyaṃ aṃte dhāturmunīśvara |
sarvamaṃtramayaṃ sarvavidyāmānaphalapradam || 4 ||

mahākavitvadaṃ puṃsāṃ mahāsiddhipradāyakam |
kasmaicinna pradātavyaṃ prāṇaiḥ kaṃṭhagatairapi || 5 ||

mahārahasyaṃ satataṃ vāṇīnāmasahasrakam |
susiddhamasmadādīnāṃ stotraṃ te samudīritam || 6 ||

iti śrīskāṃdapurāṇāṃtargata sanatkumārasaṃhitāyāṃ nāradasanatkumārasaṃvāde śrī sarasvatī sahasranāma stotram ||

Meaning

The Sri Sarasvati Sahasranama Stotram is a thousand-name hymn honoring Goddess Sarasvati in her manifold forms — the goddess of speech (Vāc), knowledge, arts, mantra and tantra, and the remover of ignorance. Each name highlights an attribute or power (eloquence, poetic genius, scriptural insight, mnemonic ability, worldly and spiritual blessings). The compilation serves as a concentrated devotional and meditative practice to refine speech and mind and to awaken creative and intellectual faculties.

Summary (6–8 lines):
This Sahasranama presents Sarasvati as muse, teacher, and mystical patron. Regular recitation cultivates clarity of expression, academic and artistic excellence, and inner purification from ignorance. It is especially suitable for students, teachers, poets, musicians, and mantra practitioners seeking inspiration, skill, and protection. Practiced as japa (108 / 1000 names) or as listening/chanting in group, it yields steadiness of mind, eloquence, and the felt presence of the goddess. Use it before creative work, recitals, study sessions, or teaching to invite Sarasvati’s grace.

Frequently Asked Questions

What is the Sri Sarasvati Sahasranama Stotram?
The Sri Sarasvati Sahasranama Stotram is a devotional hymn containing a thousand sacred names of Goddess Sarasvati, the deity of speech, knowledge, and arts. It extols her various forms, attributes, and powers.
When and how should one recite this Stotram?
This Stotram should be recited daily in the morning after bathing, with a pure mind. It is particularly beneficial to recite before starting studies, examinations, or any creative endeavor.
What are the benefits of reciting the Sri Sarasvati Sahasranama Stotram?
Regular recitation grants purity of speech, enhancement of knowledge, improved learning abilities, development of creativity, removal of ignorance, and divine protection.
Who can recite this Stotram?
Students, teachers, poets, artists, musicians, scholars, and any devotee seeking knowledge and wisdom can recite this Stotram.
How many times should this Sahasranama be chanted?
It is recommended to chant the complete Sahasranama once a day or at least 108 names. Sincere recitation with devotion is essential to receive the goddess's grace.
What is the origin or source of this Stotram?
The Stotram originates from a dialogue where Narada Muni asks Sanatkumara about how Lord Brahma pleased Goddess Sarasvati for the power of speech after creation.

Comments

Please login to leave a comment

Loading comments...