Sri Saraswati Nakshatra Mala Stava
śrī sarasvatī nakṣatramālā stavaḥ
ayi devi sarasvati tvadīyāḥ
stutidhārāḥ parileḍhumudyatāṃ naḥ |
svayameva tava stavaṃ duhānāṃ
rasanāṃ mātarimāṃ sanāthayethāḥ || 1 ||
aruṇādharabiṃbamaṃbujākṣaṃ
karuṇāvarṣi kaṭākṣakelilakṣam |
vadanaṃ tava haṃta bhārati tva-
-tpathamullaṃghya viśṛṃkhalaṃ cakāsti || 2 ||
akalaṃkaśaracchaśāṃkalakṣā-
-pyasadṛkṣā tava vāṇi vaktrabhaṃgyāḥ |
adharaḥ punaraṃba pakvabiṃbī-
-paṭalīpāṭalimāpavādavīraḥ || 3 ||
navapallavadarpavibhramān vā
śaradaṃbhojavanacchavicchaṭāṃ vā |
parijetumalaṃ bhavatpadaśrī-
-riti vādo'pyasadṛkṣadikṣu gaṇyaḥ || 4 ||
tava devi na kevalaṃ mukheṃdu-
-rvikal̤aṃkeṣu viśeṣalekhanīyaḥ |
api tu sphuṭamaṃghripaṃkajāgre
viharaṃtaḥ sukṛto nakheṃdavo'pi || 5 ||
aṇimā tava haṃta madhyabhāge
mahimānaṃ niruṇaddhi nirvivādam |
paripāṭalimā ca pāṇipādā-
-dharabiṃbe tanukāṃtipāṃḍimānam || 6 ||
api maul̤ipade padaṃ bhavatyāḥ
śaśinā haṃta jaḍena śāṃtamenaḥ |
ata eva bhavatpadābjasevā-
-virahī nityanirūḍhamaugdhyakārśyaḥ || 7 ||
aviśaṃkitadoṣagaṃdhavārtāṃ
viśadāśeṣaguṇāṃ vicitrabhūṣām |
rasapoṣaviśeṣitāṃ vidhātā
nayanaistvāṃ śravaṇairvayaṃ bhajāmaḥ || 8 ||
jananīṃ rajanīkarāvataṃsāṃ
jagatāṃ jaṃgamapārijātavallīm |
karuṇāpariṇāhinetrayātrāṃ
katicit tvāṃ hṛdaye vahaṃti dhanyāḥ || 9 ||
parimaṃḍalakāṃtibhāranamrāṃ
trijaganmaṃgal̤adīrghadīpaleśām | (dīpalekhām)
sukṛtāṃ rasanāṃcale jvalaṃtīṃ
bhavatīṃ cetasi bhāvayaṃti dhanyāḥ || 10 ||
bhavatīmavatīrya cittavīthyāṃ
viharaṃtīṃ vividhairvibhūtibhāraiḥ |
bhuvanādbhutavibhramābhirāmāṃ
pulakaiḥ kairapi pūjayaṃti dhanyāḥ || 11 ||
patatā hṛdi harṣabāṣpamūrtyā
payasā tvāmabhiṣicya ko'pi hṛdyām |
pul̤akāṃkurabhūṣitāṃ vidhatte
sphuṭamātmīyatanūmivārdracetāḥ || 12 ||
madhurasmitadhautaviśvavidyā-
-vibhavodgārimukheṃdusaṃpadaṃ tvām |
paribhāvayatāṃ paraṃ munīnāṃ
nikhilācāryapadāni nirvahaṃte || 13 ||
kamaleti bhujāṃtare murāre-
-rgirikanyeti śivasya vāmapārśve |
parirājasi bhāratīti dhātu-
-rvadanāṃbhojacatuṣpathe tvamekā || 14 ||
catureṣu caturṣu vaktracaṃdre-
-ṣvadhivāsaṃ bhavatī vidhervidhattām |
vadane punaraṃba mādṛśānāṃ
kimidaṃ nṛtyasi nanviyaṃ kṛpā te || 15 ||
bhavatīṃ bhavatīvravedanārtāḥ
paramānaṃdapayodhivīcimālām |
vacasāmadhidevate vayaṃ te
manasā maṃkṣu vigāhya dhanyadhanyāḥ || 16 ||
jagatāmadhipatni niḥsapatnaṃ
tvayi cittaṃ mama magnamastu mātaḥ |
padayordvayamadvayaṃ padaṃ vā
tava jānannapi nāma dhanyadhanyāḥ || 17 ||
nikhilāgamanirvivādagītaṃ
sahajānaṃdataraṃgadaṃturaṃ te |
manasaḥ kuhare vayaṃ padaṃ te
gaganollaṃghi kathaṃ kathaṃ vahāmaḥ || 18 ||
svarasapratibhāsuraṃ padaṃ yat
sukhasāmrājyamanargal̤aprasāram |
akhilādbhutamujjhitopamānaṃ
tadaho nanvasi dhīradhīvilehyam || 19 ||
atilaṃghitakālabhedavādaṃ
galitāśeṣadiśāvibhāgagaṃdham |
niravagrahaniścayaprakāśa-
-sphuṭamādhuryamasi tvamaṃba tattvam || 20 ||
sakalavyavahāradūradūraṃ
sarasaṃ kiṃcidakiṃcanopabhogyam |
hṛdayaṃ madayanmadīyamuccai-
-rhṛṣitaṃ hṛdyamidaṃ padaṃ nanu tvam || 21 ||
nijayaiva kayāpi haṃta kāṃtyā
dalitadhvāṃtaparaṃparoparāgam |
madhurimṇi paraṃ mahimni coccai-
-rviśadaṃ dhāma viśṛṃkhalaṃ khalu tvam || 22 ||
apavargapadāspadaṃ padaṃ ya-
-dyapavargaḥ paśupāśabaṃdhanānām |
apatat tava rūpamadvitīya-
-kṣamamālakṣayatāṃ satāṃ kila tvam || 23 ||
sahajā tava kāpi rūpasaṃpa-
-dvacasāṃ vartmani naiva naiva naiva |
aparā punarāttacitraveṣā
bhuvanaṃ puṣyati bhūmikāvibhūtiḥ || 24 ||
athavā kathayema taṃ bhavatyā
mahimānaṃ mahato'pi bho mahatyāḥ |
api vāṅmanasādhvani dhvanaṃtīṃ
kathayet kaḥ khalu ciṃtayecca tāṃ tvām || 25 ||
na tadasti vināpi yat tvayā syā-
-ccidacidbhyāṃ pravibhāgabhāṃji viśve |
tadaho mahimādbhutaṃ tavedaṃ
paramasmāt punaraṃba yāsi sāsīḥ || 26 ||
tadalaṃ padalaṃghini tvadīye
mukharībhūya muhurvibhūtipūre |
api vā vinayoktibhiḥ kṛtaṃ te
śiśusaṃlāpavaśo hi mātṛvargaḥ || 27 ||
jaya devi guṇatrayaikaveṣe
jaya he devi guṇatrayaikabhūṣe |
jaya devi tamaḥpraveśadūre
jaya he devi nijaprakāśadhāre || 28 ||
iti te stutimauktikādbhutaśrīḥ
svayamagraṃthata haṃta sannidhānāt |
tadiyaṃ tava devi kaṃṭhabhūṣā-
-padavīṃ prāpya kṛtārthatāṃ prayātu || 29 ||
śrīkṛṣṇalīlāśukavāksubhikṣaṃ
nakṣatramāleyamabhūtapūrvā |
kṛṣṇasya devasya giraśca devyāḥ
kalāṃcale varṣatu harṣadhārāḥ || 30 ||
iti kṛṣṇakeliśukavāṅmayīmimāṃ
matimān janaḥ paricinotu jihvayā |
urucetasā śravaṇamaṃḍalena vā
tritayena vā tribhuvanādbhutāṃ sudhām || 31 ||
iti śrīlīlāśukamuni viracitā śrī sarasvatī nakṣatramālā stavaḥ ||
Meaning
The Sri Saraswati Nakshatra Mala Stava, composed by Sri Leelashuka (author of Krishna Karnamrita), is a rare and luminous hymn to Goddess Saraswati. Each verse is a “star” (nakshatra) shining with poetic and spiritual brilliance.
• The poet prays that the Goddess herself flow through his tongue as eloquence and wisdom.
• He marvels at her moonlike face, her compassionate glances, and her lotus feet, radiant like moonbeams.
• Her beauty transcends form and her brilliance outshines the sun and moon.
• Saraswati is praised as the essence of all sound, thought, and inspiration — beyond the limits of language.
• She is the voice of Brahma, the wisdom of Vishnu, and the purity of Shiva’s heart.
• Her light is the supreme consciousness that destroys ignorance and uplifts the soul.
• The poet confesses the inadequacy of words to praise her infinite majesty, yet continues out of childlike devotion.
• The final verses glorify her as the tri-guna-shakti — the energy behind creation, sustenance, and liberation.
• Summary:
This hymn is one of the most profound poetic tributes to the Goddess of Speech. It unites philosophy and devotion — Saraswati as both Vak Devi (Goddess of Expression) and Para Brahma Shakti (the Ultimate Reality). The recitation of this hymn is said to refine speech, purify the intellect, and fill the devotee’s heart with divine sweetness (sudha rasa).
Frequently Asked Questions
What is the Sri Saraswati Nakshatra Mala Stava?
When and how should this Stotra be recited?
What are the benefits of reciting the Sri Saraswati Nakshatra Mala Stava?
Who should recite this Stotra?
How many times should this Stotra be recited?
What is the origin or author of this Stotra?
Related Stotras
Comments
Please login to leave a comment
Loading comments...